Πώς συνυπάρχει η αιολική ενέργεια με τη φύση και τη βιοποικιλότητα;
Infographic «Αιολική ενέργεια και βιοποικιλότητα» · WindEurope, ελληνική επεξεργασία ΕΛΕΤΑΕΝ · Μάιος 2025
Η αιολική ενέργεια μπορεί να συνυπάρχει αρμονικά με τη φύση και προσφέρει οφέλη για το περιβάλλον και τη βιοποικιλότητα. Πριν από κάθε αιολικό πάρκο προηγούνται λεπτομερείς μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων και έλεγχοι, που διαρκούν αρκετά χρόνια. Κατά την εγκατάσταση λαμβάνονται ειδικά μέτρα για την ελαχιστοποίηση του αντίκτυπου, και μετά τη λειτουργία οι επιπτώσεις παρακολουθούνται συνεχώς. Η επίπτωση των ανεμογεννητριών στα αρπακτικά πουλιά είναι πολύ χαμηλή.

Η ενεργειακή μετάβαση συμβαδίζει με την προστασία της φύσης. Το νέο infographic της WindEurope που μεταφράστηκε από την ΕΛΕΤΑΕΝ δείχνει πώς η αιολική ενέργεια συμβαδίζει με τη βιοποικιλότητα, από την πρώτη μελέτη ως τη λειτουργία και τον παροπλισμό.
Τα βασικά σημεία
- Πριν από την εγκατάσταση ενός αιολικού πάρκου προηγούνται προσεκτική επιλογή της θέσης, σχεδιασμός και μελέτη, αξιοποίηση ειδικών επιστημόνων, διαβούλευση
- Οι εκπομπές CO₂ από τον κύκλο ζωής του αιολικού πάρκου εξοικονομούνται μέσα σε μερικούς μήνες λειτουργίας, ένα έτος κατά μέγιστο.
- Μετά την εγκατάσταση, τα αιολικά πάρκα μπορούν να συνυπάρχουν με τη γεωργία, ενώ στη θάλασσα τα θεμέλια λειτουργούν ως τεχνητοί ύφαλοι.
- Τεχνολογία για την ανίχνευση και, όπου χρειάζεται, αυτόματη διακοπή της περιστροφής της πτερωτής προστατεύουν πουλιά και νυχτερίδες.
- Η επίπτωση των ανεμογεννητριών στα αρπακτικά πουλιά είναι πολύ χαμηλή.
Πριν την εγκατάσταση: προσεκτική επιλογή και μελέτη
- Ο χώρος επιλέγεται με μεγάλη προσοχή και το αιολικό πάρκο σχεδιάζεται με τρόπο που σέβεται το περιβάλλον. Η διαδικασία διαρκεί αρκετούς μήνες και μπορεί να ξεπεράσει τον έναν χρόνο.
- Λεπτομερείς εκτιμήσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων, μαζί με επιστήμονες και τοπικές αρχές.
- Διαβούλευση με κατοίκους της περιοχής και με ειδικούς στα πουλιά.
- Εξέταση όλων των πιθανών επιπτώσεων του πάρκου και των συνοδών υποδομών του.
Κατά την εγκατάσταση: μέτρα ελαχιστοποίησης
Αν μετά από αρκετά χρόνια μελετών και αξιολογήσεων, το έργο εγκριθεί και λάβει όλες τις άδειες, τότε κατά την εγκατάσταση λαμβάνονται ιδιαίτερα μέτρα για να ελαχιστοποιηθεί ο αντίκτυπος:
- Περιορισμός του χρόνου που απαιτείται για την εγκατάσταση ενός αιολικού πάρκου.
- Αποφυγή εργασιών κατά την περίοδο φωλεοποίησης των πουλιών.
- Το τσιμέντο των θεμελίων είναι αδρανές και δεν ρυπαίνει το έδαφος.
- Οι εκπομπές CO₂ από την κατασκευή, τη λειτουργία και την αποσυναρμολόγηση του αιολικού πάρκου εξοικονομούνται μέσα σε μερικούς μήνες λειτουργίας, ένα έτος κατά μέγιστο.
Μετά την εγκατάσταση: τα οφέλη για το περιβάλλον
- Ο χώρος μένει αδιατάρακτος για πολλά χρόνια.
- Καμία εκπομπή CO₂ κατά τη λειτουργία.
- Μηδενική επίπτωση στα ύδατα.
- Συνύπαρξη με τη γεωργία και άλλες χρήσεις γης.
- Στα θαλάσσια αιολικά, τα θεμέλια λειτουργούν ως τεχνητοί ύφαλοι.
Ειδικά μέτρα για τη βιοποικιλότητα
Πέρα από τον σωστό σχεδιασμό και την κατάλληλη τοποθέτηση, λαμβάνονται και επιπλέον μέτρα:
- Συνεχής παρακολούθηση των επιπτώσεων.
- Όπου χρειάζεται, τεχνολογία για την ανίχνευση και την αποτροπή πουλιών και νυχτερίδων από το να πλησιάσουν πολύ κοντά στα πτερύγια. Σε ορισμένες περιπτώσεις, αυτό περιλαμβάνει την αυτόματη διακοπή της περιστροφής της ανεμογεννήτριας.
- Τα αιολικά πάρκα είναι φιλικά προς τις μέλισσες, και οι περιοχές τους μπορούν να σχεδιαστούν ώστε να προσελκύουν επικονιαστές.
Τα πουλιά και οι ανθρωπογενείς απειλές
Η επίπτωση των ανεμογεννητριών στα αρπακτικά είναι πολύ χαμηλή. Στις ανθρωπογενείς αιτίες θνησιμότητας των πουλιών, η πρόσκρουση σε ανεμογεννήτριες είναι από τις μικρότερες
Γραφική απεικόνιση της σχετικής βαρύτητας κάθε αιτίας
Η προστασία της φύσης και η ενεργειακή ασφάλεια δεν είναι αντίπαλες. Ο άνεμος είναι δωρεάν, καθαρός, ανανεώσιμος και διαθέσιμος τοπικά: δεν χρειάζεται να τον εισαγάγουμε. Έτσι, κάθε νέο αιολικό πάρκο μάς φέρνει και πιο κοντά στην ενεργειακή ασφάλεια της χώρας.
Το έντυπο
Αιολική Ενέργεια και Βιοποικιλότητα (PDF)
Σχετικά
Μύθος: «Είδη πουλιών κινδυνεύουν από τις ανεμογεννήτριες» (ask4wind.gr)
Μύθος: «Οι ανεμογεννήτριες έχουν επιπτώσεις στην υγεία των ανθρώπων και των άλλων θηλαστικών» (ask4wind.gr)